Een AI-concurrentieanalyse maken: voorbeeld met share of voice

Een AI-concurrentieanalyse maak je in zes stappen, van concurrenten kiezen tot een actielijst. Dit artikel toont elke stap met een voorbeeld.

Zo werkt ook onze concurrentieanalyse in AI en Google.

Het voorbeeldrapport is geanonimiseerd. De cijfers in de voorbeeldtabellen zijn verzonnen. De echte nulmeting onderaan komt uit een gepubliceerde klantcase.

Hoe ziet een voorbeeld van een AI-concurrentieanalyse eruit?

Een AI-concurrentieanalyse bevat vijf onderdelen:

• de vragenset
• de vermeldingsgraad per platform
• de share of voice tegenover concurrenten
• een kaart van geciteerde bronnen
• een lijst met gaten: je concurrent wel genoemd, jij niet

Daarnaast leggen we de posities in Google en Bing voor dezelfde onderwerpen.

Een concurrentieanalyse maken in zes stappen

De opbouw volgt altijd dezelfde volgorde:

Een AI-concurrentieanalyse maken in zes stappen

1. 01ConcurrentenKies er 3 tot 5 die kopers overwegen
2. 02VragensetStel een vaste set koopvragen op
3. 03AntwoordenVerzamel de antwoorden van AI-platformen
4. 04CijfersBereken vermeldingsgraad en share of voice
5. 05BronnenBreng de geciteerde bronnen in kaart
6. 06ActielijstEindig met de vragen waar je ontbreekt

Waarom ook Google en Bing?

Google bouwt zijn AI-antwoorden op pagina’s uit zijn zoekindex, zo staat in de gids over generatieve AI-functies.

Een merk dat niet rankt, wordt zelden geciteerd. Wie alleen AI-antwoorden telt, mist dus de helft van de oorzaak.

Hoe stel je de concurrenten en de vragenset samen?

Kies 3 tot 5 concurrenten die je kopers echt overwegen en stel 50 tot 150 koopvragen op. Een vragenset uit een tool alleen mist vaak de vragen die er voor jou toe doen.

Waar haal je de vragen?

Haal ze uit vier plekken, in elke taal van je markt:

• Search Console
• salesgesprekken
• gerelateerde vragen in Google
• forums

Vijf types vragen

Verdeel de vragen over types, want AI gedraagt zich per type anders:

• Probleemvragen: “hoe houd ik verlofdagen bij voor 20 werknemers”
• Keuzevragen: “beste HR-software voor kmo’s in België”
• Vergelijkingsvragen: “merk A of merk B voor een kmo”
• Prijsvragen: “wat kost HR-software per werknemer”
• Regelvragen: “welke HR-gegevens moet een Belgische werkgever bijhouden”

Gebruik geen merknamen in de meeste vragen. Je wil weten of AI je spontaan noemt.

Hoe verzamel je de antwoorden van AI-platformen?

Stel elke vraag op dezelfde dag aan dezelfde platformen, zonder ingelogd profiel of persoonlijke geschiedenis. Bewaar het volledige antwoord met alle geciteerde bronnen. Alleen zo kan je de meting later herhalen en vergelijken.

Wij meten meestal ChatGPT, Perplexity, Gemini, Microsoft Copilot en Google AI Overviews of AI Mode.

Wat je per antwoord noteert

Noteer per antwoord vier dingen:

• welke merken genoemd worden
• in welke volgorde
• welke bronnen gelinkt zijn
• of de informatie over jouw merk klopt

Een foute bewering over je prijs of je regio is een bevinding op zich.

Vul aan met data van Google

Voor Google heb je ook de cijfers van Google zelf. Het rapport voor generatieve AI in Search Console toont hoe vaak je pagina’s in AI Overviews en AI Mode verschijnen.

Dat vult je eigen steekproef aan.

Hoe bereken je vermeldingsgraad en share of voice?

Vermeldingsgraad is het aantal antwoorden waarin een merk voorkomt, gedeeld door alle antwoorden. Share of voice is het aantal vermeldingen van een merk, gedeeld door alle merkvermeldingen samen. Het eerste toont je bereik, het tweede je aandeel tegenover de concurrentie.

Het voorbeeldrapport

Het voorbeeld telt 100 koopvragen op 4 platformen, dus 400 antwoorden met in totaal 600 merkvermeldingen.

De tabel toont per merk het aantal antwoorden met een vermelding, de vermeldingsgraad en de share of voice.

In een grafiek zie je meteen hoe ver “jouw merk” achterstaat:

Share of voice per merk (fictief voorbeeld)

1. Concurrent A30%
2. Concurrent B22%
3. Concurrent C16%
4. Concurrent D12%
5. Overige merken12%
6. Jouw merk8%

Lees per platform en per vraagtype

Lees zo’n tabel per platform en per vraagtype. Vaak sta je op één platform redelijk en ontbreek je op een ander. Of je wordt wel genoemd bij probleemvragen, maar niet bij keuzevragen.

Daar zit de actie.

Welke bronnen citeert AI in jouw markt?

De kaart van geciteerde bronnen toont welke domeinen AI-platformen het vaakst als bron gebruiken bij jouw koopvragen. Zo weet je waar je vermeld moet worden en welke eigen pagina’s al meetellen. Vaak zijn dat niet de sites van je concurrenten zelf.

Een bronnenkaart per type

Het voorbeeld hieronder groepeert de geciteerde bronnen per type. Ook deze aantallen zijn fictief.

Het patroon komt uit de praktijk

Het patroon in dit voorbeeld komt wel uit de praktijk. Op 28 september 2026 maten we 151 koopvragen over tijdsregistratie voor Suivo. Dit citeerde AI per type vraag:

• Regelvragen: vooral overheidssites en sociale secretariaten.
• Keuzevragen: vooral lijstjes van derden, prijspagina’s en appstores.
• Hoe-doe-ik-vragen: vooral YouTube.

Op de keuzevragen kom je dus niet alleen met je eigen blog.

Hoe maak je van de analyse een actielijst?

Je zet elke vraag waar een concurrent genoemd wordt en jij niet op een gatenlijst, met de oorzaak en de maatregel erbij. Daarna rangschik je die lijst op koopintentie en haalbaarheid. Zonder die laatste stap blijft een analyse een momentopname.

Een fragment uit een gatenlijst

Een fragment uit een fictieve gatenlijst:

Binnen en buiten je site

De meeste maatregelen vallen onder SEO en content: pagina’s die ontbreken of beter moeten. Een deel ligt buiten je site, bij vermeldingen en pr.

Welke tool je nodig hebt om dit maandelijks op te volgen, lees je in GEO-tool of GEO-bureau. Een vergelijking van meettools vind je in AI-zichtbaarheidstools vergeleken. Hoe je zo’n meting zelf opzet, staat in AI-zichtbaarheid meten.

Hoe zag een echte nulmeting eruit?

Bij Kaizo, software voor klantenserviceteams, toonde onze nulmeting met 212 koopvragen een aandeel van 2,2% in ChatGPT en Perplexity. Dat is 2,2% van de leveranciersvermeldingen, tegenover 2,7% in Gemini. In ChatGPT betekende dat de tiende plaats tussen alle genoemde leveranciers.

Aandeel van Kaizo in de leveranciersvermeldingen, per platform

1. ChatGPT en Perplexity2,2%
2. Gemini2,7%

Twee bevindingen die het werk stuurden

Twee bevindingen stuurden het werk:

• Taal: op 32 niet-Engelse vragen werd Kaizo nergens genoemd.
• Interne links: de best converterende vergelijkingspagina’s linkten niet naar productpagina’s.

Dat eerste woog zwaar, want de klanten zitten wereldwijd.

Daarop volgden onder meer 14 vergelijkingspagina’s en een site in 8 talen. Het volledige verhaal staat in de case van Kaizo.

Wil je eerst zien hoe jouw merk scoort tegenover je concurrenten? Vraag een gratis AI-zichtbaarheidsscan aan.

Veelgestelde vragen

Hoeveel concurrenten neem je mee in een concurrentieanalyse?

Drie tot vijf is meestal genoeg. Kies de bedrijven die je kopers echt overwegen, niet alleen de grootste spelers. AI noemt daarnaast vaak merken die je niet verwacht; die neem je op in de groep overige merken.

Hoe vaak herhaal je een AI-concurrentieanalyse?

Een volledige analyse één keer, daarna een maandelijkse herhaling van dezelfde vragenset. Verander je vragen, dan kan je de cijfers niet meer vergelijken met de vorige maand.

Kan ik een concurrentieanalyse zelf maken in Excel?

Ja, voor een kleine set van 20 tot 50 vragen. Noteer per vraag en per platform de genoemde merken en bronnen. Bij meer vragen, platformen of talen wordt een tool of script snel nodig.

Is een SEO-concurrentieanalyse iets anders?

Een klassieke SEO-concurrentieanalyse vergelijkt rankings, zoekwoorden en links in Google. Een AI-concurrentieanalyse voegt toe wie in de antwoorden zelf genoemd wordt. Wij combineren beide in één rapport.